Zen en de kunst van kunst kunstig combineren

Photography Mart van Zwam

Gisteren hield ik nog een vurig pleidooi voor de kunst.
Het Valkhofmuseum in Nijmegen. Altijd een mooie plek om naar toe te gaan, gewoon omdat het als thuis voelt, mijn thuis.
De kunst bekijken, zien, proeven, erover praten en het ervaren kan je veel moois en waardevols opleveren. Zo ook gisteren.
Zien, combineren, camera pakken en het zo goed mogelijk vastleggen in een beeld geeft je, mij, een geweldig gevoel.
Scheppend bezig zijn is Zen en kicken zonder behulp van enge drugs, maar met een gevoel van extase en blijdschap.

Een man, in dit geval is het meewerkend onderwerp mijn volwassen zoon. Zijn krullen, beetje rossige baard, brede nek en dito schouders. De stof en de banen van zijn trui. En dat allemaal in combinatie met een kunstige foto van een stukje Nederlands landschap, van boven gefotografeerd door Gerco de Ruijter, met behulp van een camera die gemonteerd is aan een vlieger.
Vormen en stof.  

Photography Mart van Zwam

Een andere combinatie is een foto van een man, voor een foto die weer is gemaakt door Ruud van Empel.
Te zien is een wat oudere man, het haar wordt langzaam, maar gestaag minder en laat zijn hoofdhuid  zichtbaar worden. Zijn brede schouders versperren je de weg. De kinderen zijn onbereikbaar.
Hij lijkt als een dirigent voor een kinderkoor te staan. Alleen zij zien zijn gezicht, wij moeten maar raden.

Er blijft iets te gissen en te raden over. Ook dat maakt kunst "gewoon bijzonder".

Fijne Zondag.


 

Groen, een openhaard en een trein

René Margritte

"Het is groen en weegt niet veel?" Nou niet direct vreemd gaan opkijken, het is gewóón een raadsel.
Aan het einde van de tekst, vlak nadat ik je weer een fijne dag wens, zal ik het antwoord geven. als je het al niet weet natuurlijk.
Merk je hoe jouw hersenen al met de vraag aan de slag zijn gegaan?

Er zijn een aantal onderwerpen waar wij als mensen nooit over uitgepraat raken en waar de meningen over verdeeld zijn en vaak ook blijven.
Politiek, voetbal, het weer, zwarte piet (op dit moment althans) en natuurlijk ook de kunst.
Kunst is iets wat je soms niet kunt vastpakken, het is ongrijpbaar, soms onnavolgbaar, even niet te begrijpen. Maar ook behept met een geweldige energie. De behoefte van mensen om zich met kunst bezig te houden, ermee van doen te willen hebben, er meer van te willen weten, zal er altijd zijn. De behoefte om uiting te geven aan wat je voelt of wat je wilt vertellen zal ook altijd blijven bestaan, wat er ook gebeurt.

Kunst kan je ook hèlpen. Het kijken en ervaren van kunst kan je van dienst zijn om de wereld, die van jou, die van ons, beter te leren begrijpen, in een ander licht te zien.
Kunst maakt je, als je even tijdelijk bent ingedut, wakker. Het kan je ook van dienst zijn om je blik te verder te verscherpen, best handig in je dagelijkse leven. Kunst kan je als vriend bijstaan om nog beter te leren analyseren. Wat zie ik nu eigenlijk en wat (nog) niet?
Kunst stelt je ook, soms op het irritante af, vragen. Wat vind ik nu eigenlijk? Waarom spreekt me dit nu niet aan? Of juist weer wel?
Of heeft het een stem en spreekt het je zelfs toe?
Misschien doet het wel een beroep op je. Een appèl.

Een locomotief, een open haard, geen rails, een lege kamer, het ontbreken van kaarsen, een klok.
Misschien zie je nog meer?
Kunst, is ook passie, het laat je stromen, intrigeert en streelt voor een moment je ziel.

Fijne dag.

p.s. zoals beloofd: Lichtgroen.

De donkere knecht, standpunten en de liefde

René Margritte

"Alles is overal en altijd in beweging". Misschien een opvatting, maar ik geloof daar in.
Stilstand is er niet, we krijgen nieuwe inzichten, wij en de wereld veranderen en soms is het tijd om dingen te corrigeren en bij te stellen.
Op dit moment is er de, jaarlijks terugkerende, discussie over ons nationaal feestje van Sinterklaas en zijn kleurrijk uitgedoste donkere knechten.
Het is een discussie die al decennia aan de gang is. Er is niks nieuws onder de zon, geen nieuwe inzichten en helaas ook weinig vooruitgang. Eén lichtpuntje is er altijd, de tijd doet haar werk.

Vóórstanders van het feest, en alles wat er rondom heen hangt, hebben het over dat gezeur van die tegenstanders die het allemaal zo zwart en donker zien. Tégenstanders van het feest hebben het over discriminatie, geknecht zijn en het beeld van de zwarte man in een ondergeschikte rol met een superieure en witte baas die hoog op zijn paard zit.
Misschien kunnen we, voorlopig, om de gemoederen wat tot bedaren te brengen, het volgende doen?
Ik stel voor om op oneven jaren (dus 2013), een witte Sint te laten rondrijden met zwarte pieten en op even jaren (vanaf 2014), een zwarte Sint met witte pieten. Eens kijken hoe dat bevalt en wat dat beeld oplevert?

Toevallig, maar iets als toeval bestaat domweg niet, verscheen er vandaag een bericht op het nieuws over een wetenschappelijk onderzoek, gepubliceerd door de universiteit van Harvard. "Het menselijk brein richt zich bij een eerste ontmoeting vrijwel onmiddellijk op de huidskleur en het geslacht van anderen."
"De informatie wordt simpelweg verzameld en daarna doorgegeven naar andere hersengebieden, die informatie hebben over de betekenis van huidskleur en verschillen tussen mannen en vrouwen."
Volgens mij krijgen we steeds meer inzicht hoe iets werkt en kunnen we daar weer op reageren, bijstellen en en onze wereld aanpassen.

Ik heb al een keer eerder, in mijn blog, het voorbeeld van René Margritte gebruikt. Te zien is een schilderij met een afbeelding van een pijp. Onder de pijp staat de tekst: "Dit is geen pijp".
Maar wat is het dan wel? Is het dan toch een pijp?
Bijna niets is krachtiger dan een beeld. Het is zó sterk dat het zich in je hoofd nestelt, een plek inneemt en mensen laat reageren op een manier die ze niet direct in de gaten hebben. Soms met allerlei gevolgen.

Gelukkig is er iets krachtiger dan een beeld en dat is liefde. Liefde verbindt.

Fijne, kleurrijke en liefdevolle Woensdag.